របៀបដែលការគេង និងអារម្មណ៍មានឥទ្ធិពលលើសុខភាពផ្លូវកាយ-ផ្លូវចិត្ត
ការគេង និងអារម្មណ៍ជាធាតុចម្បងដែលកំណត់គុណភាពជីវិតរបស់មនុស្ស។ ទាំងពីរនេះមានទំនាក់ទំនងយ៉ាងជិតស្និទ្ធ និងអាចប៉ះពាល់ទៅវិញទៅមក។ នៅពេលដែលការគេងមិនល្អ អារម្មណ៍អាចបំផ្លាញបាន និងបង្កការវិបត្តិសុខភាពជាច្រើន។ តែបើអារម្មណ៍តានតឹង ឬធ្លាក់ទឹកចិត្ត ការគេងក៏អាចរងផលប៉ះពាល់ផងដែរ។
១. ឥទ្ធិពលនៃការគេងលើអារម្មណ៍
ការគេងគង់ត្រូវគោលពេលវេលា 7–9 ម៉ោងជារៀងរាល់រាត្រី គឺជាចំណុចសំខាន់ដើម្បីរក្សាអារម្មណ៍អោយមានតុល្យភាព។
- គេងមិនគ្រប់គ្រាន់ បង្កអារម្មណ៍ខឹងងាយ ខ្លាច ឬក្លាយជាមនុស្សសង្ស័យងាយ។
- គេងមិនជ្រៅ ធ្វើឲ្យខួរក្បាលមិនអាចស្ដារថាមពល និងដំណើរការអារម្មណ៍បានត្រឹមត្រូវ។
- អត់ដេកច្រើនថ្ងៃ អាចបង្កបញ្ហាអារម្មណ៍ធ្ងន់ៗ ដូចជា Anxiety និង Depression។
២. ឥទ្ធិពលនៃអារម្មណ៍លើការគេង
អារម្មណ៍មិនល្អអាចរំខានដំណើរការគេងយ៉ាងខ្លាំង។
- ស្ត្រេស ធ្វើឲ្យខួរក្បាលសកម្មពេលរាត្រី បន្តគិតបារម្ភ និងលំបាកដេក។
- ក្តុកក្តួល ឬក្រឡេកអារម្មណ៍ ប៉ះពាល់ដល់មេរោគគេហ្វីន (Cortisol) ដែលរំខានវដ្ដគេង។
- អារម្មណ៍អវិជ្ជមានរៀងរាល់ថ្ងៃ ធ្វើឲ្យការគេងខ្លី និងក៏ធ្វើឲ្យភ្ញាក់បញ្ចេញម្តងៗ។
៣. តើហេតុអ្វីបានជាទាំងពីរនេះពាក់ព័ន្ធគ្នា?
- ខួរក្បាលមានតំបន់គ្រប់គ្រងអារម្មណ៍ និងគ្រប់គ្រងការគេងជិតគ្នា។
- ហ័រមូនសុខស្រួល (Serotonin, Melatonin) មានភាពទាក់ទងទាំងអារម្មណ៍ និងវដ្ដគេង។
- ប្រព័ន្ធប្រឆាំងស្ត្រេស (HPA axis) ប៉ះពាល់ស្ទើរគ្រប់ផ្នែកនៃជីវិត។
៤. យុទ្ធសាស្រ្តធ្វើអោយគេងល្អ និងអារម្មណ៍មានតុល្យភាព
- កំណត់ម៉ោងគេង-ភ្ញាក់ជាប្រចាំ
- បង្កើតបរិយាកាសបន្ទប់គេងស្ងប់ស្ងាត់
- ជៀសវាងអេក្រង់ ១ម៉ោងមុនគេង
- ធ្វើសមាធិ ឬដកដង្ហើមជម្រៅៗ
- ធ្វើលំហាត់ប្រាណ 20–30 នាទីប្រចាំថ្ងៃ
- បរិភោគអាហារសមរម្យ និងជៀសវាងកាហ្វេអ៊ីនពេលល្ងាច
សរុប
ការគេងល្អជួយអោយអារម្មណ៍មានតុល្យភាព ខណៈអារម្មណ៍ល្អក៏ជួយឲ្យគេងមានគុណភាព។ ដូច្នេះការថែទាំទាំងពីរនេះជាគន្លឹះសម្រាប់សុខភាពផ្លូវកាយ-ផ្លូវចិត្តអស់រយៈពេលវែង។
